Objawy
Przebieg choroby jest powolny i przeważnie przez długi czas niedostrzegalny. Zmiany w prawidłowej czynności oddawania stolca (zaparcie lub biegunka lub obydwa stany na przemian, uczucie parcia na stolec i wydalanie wśród parcia nieco śluzu, często z domieszką krwi) zawsze muszą budzić podejrzenie raka odbytnicy. W razie wystąpienia takich objawów należy niezwłocznie zwrócić się do lekarza chirurga. W każdym przypadku oględziny lekarskie, a zwłaszcza badanie palcem odbytnicy, są niezbędne. Należy jednak wyjaśnić, że pojawienie się świeżej krwi w stolcu nie jest jeszcze dowodem istnienia raka. Najczęściej przyczyną takich krwawień są guzki krwawnicze (hemoroidy). Ponadto występują stolce śluzowe, bóle w dole brzucha. U chorego obserwuje się gwałtowne chudnięcie oraz brak łaknienia. Może pojawić się również gorączka oraz powiększenie wątroby i obwodu brzucha. Wszystkie powyższe objawy występują zazwyczaj w już zaawansowanej chorobie nowotworowej, dlatego ważne jest wczesne wykrycie raka odbytnicy, zmian przednowotworowych lub ścisła kontrola lekarska u chorych z grup ryzyka.
Leczenie
Nowotwór złośliwy odbytnicy jest w 90% przypadków całkowicie wyleczalny jeżeli zostanie wykryty wystarczająco wcześnie. Zasadą leczenia radykalnego raka odbytnicy jest usunięcie chorego odcinka jelita grubego wraz z obszarem spływu chłonki tak, aby usunąć nowotwór z odpowiednim marginesem zdrowych tkanek (co najmniej 5 cm) i całym dorzeczem chłonnym. Do najczęściej wykonywanych zabiegów w przypadku raka odbytnicy należą: amputacja brzuszno-kroczowa odbytnicy sposobem Milesa, czyli wycięcie całej odbytnicy wraz ze zwieraczami odbytu w przypadku guzów umiejscowionych w dolnym odcinku odbytnicy, poniżej 8cm od zwieraczy z wytworzeniem sztucznego odbytu oraz resekcja przednia odbytnicy sposobem Dixona. Polega ona na wycięciu odbytnicy. W taki sposób może być leczone około 85% przypadków raka odbytnicy. Stosuje się również radioterapię przed i pooperacyjną oraz chemioterapię pooperacyjną.
Zapobieganie
W celu wczesnego rozpoznania raka odbytnicy zaleca się wykonywanie u wszystkich osób po 40 roku życia badania per rectum raz w roku, a po 50 roku życia wykonywanie raz w roku testu na krew utajoną i wziernikowanie dolnego odcinka odbytnicy i okrężnicy esowatej – sigmoidoskopię. Należy także unikać czynników ryzyka, które mogą powodować chorobę. Są to na przykład: palenie papierosów, obecność czynników rakotwórczych w spożywanych pokarmach szczególnie w potrawach grillowanych (nitrozoaminy, węglowodory aromatyczne, etanol), wolny pasaż treści jelitowej, dieta uboga w błonnik, witaminy A, C, E, selen, bogata w tłuszcze, niedobór świeżych warzyw i owoców.
Komentarze